Warszawskie dworce bez tajemnic

Za co warszawiacy mogą pokochać swoje dworce? Jakie tajemnice skrywa gmach Centralnego? Czym jest paraboloida hiperboliczna? Odpowiedzi na te (i wiele innych) pytań poznacie podczas wycieczek, na które zaprasza Fundacja Grupy PKP. Spacery przewidziano w dwóch wariantach – dla każdego i dla osób „zaawansowanych” – przewodników miejskich, fascynatów kolejnictwa, varsavianistów. O szczegółach inicjatywy opowiada Michał Tarcha z Fundacji PKP.

Pańska Skórka: Czy warszawiacy doceniają stołeczne dworce? Rewitalizacja Wschodniego i części stacji linii średnicowej zostały dobrze przyjęte, ale „łyżeczki” na Centralnym i ustępujący miejsca biurowcom Zachodni budzą jednak spore kontrowersje, zaś stylowe przedwojenne poczekalnie bardziej peryferyjnych stacji straszą zabitymi oknami…

Michał Tarcha: Jest takie łacińskie powiedzenie, które oddaje chyba najlepiej spojrzenie na różne obiekty – de gustibus non est disputandum. Dworce kolejowe maja mieć przede wszystkim funkcję użytkową i tak też były projektowane obiekty na linii średnicowej. Zostały one stworzone w duchu modernistycznym, czyli funkcjonalnym. Piotr Szymaniak i Arseniusz Romanowicz dbali o każdy detal swoich budynków. Sam Centralny był tworzony ponad dekadę i bazował na wieloletnich doświadczeniach z konstrukcji innych dworców. Może czasami budynki się starzeją, pokrywają kurzem czy są niszczone przez wandali, ale to nie zmienia faktu, że są funkcjonalne. Niekiedy wymagają tylko lekkiego odświeżenia i okazuje się, że użytkownicy są zachwyceni ich wyglądem.

Jakie tajemnice Dworca Centralnego, niedostępne dla zwykłego podróżnego, odkryją przewodnicy podczas spacerów?

Dworzec Centralny to obiekt, który w Warszawie stoi już przeszło 40 lat. W tym czasie wokół niego wyrosło wiele mitów i legend. Centralny to budynek, który raczej się przechodzi lub spędza się w nim czas czekając na pociąg lub wychodząc po bliskich. Mało kto zwraca uwagę na detale, które zawiera. Obecnie wiele obiektów, które się w nim znajdowały już nie istnieje lub zostało zastąpione przez inne. Idąc na spacer z przewodnikiem jego uczestnik dowie się o historii miejsca i ludzi z nim związanych. Każdy z nas może pojechać np. na Pragę i przejść się po niej, jednak to przewodnik zatrzyma się w odpowiednim miejscu i opowie o nim. Dworzec Centralny to tylko jeden z obiektów na linii średnicowej. Obok znajduje się np. stacja Warszawa Śródmieście. Niby codziennie przechodzi przez nią tysiące ludzi, ale tylko niewielu zauważa wspaniałe mozaiki Wojciecha Fangora.

Czy spacery wymagają jakiegoś przygotowania? Czy może w nich uczestniczyć każdy?

Spacery po dworcach nie wymagają żadnego przygotowania od uczestników. Jedynie chęci słuchania i zadawania pytań. Zdarza się, że ktoś opowie o swoich doświadczeniach lub przytoczy jakąś anegdotę, która jeszcze wzbogaca taki spacer. Taka wycieczka ma sprawiać przyjemność jej uczestnikom oraz prowadzącemu, a jeśli grupa jest aktywna to tylko lepiej. Najlepiej!

Czym różni się wariant „spacerowy” od prowadzonego przez Was szkolenia dla przewodników i pasjonatów kolei?

Spacery są luźniejszą formą spotkań. Uczestnicy zdobywają na nich wiedzę podstawową urozmaiconą ciekawostkami. Szkolenia są przeznaczone dla osób, które posiadają już wiedzę tematyczną i chcą ją dalej rozwijać. Przewodnik ma obowiązek wiedzieć dużo więcej niż „spacerowicz” choć nie zawsze musi wszytko powiedzieć podczas wycieczki. Dodatkowo szkolenie kończyć się będzie testem i po jego zdaniu uczestnicy otrzymają pamiątkowe certyfikaty.

Bardzo subiektywnie – który dworzec linii średnicowej jest najciekawszy i dlaczego?

Każdy dworzec na linii średnicowej prezentuje coś unikalnego. Pod względem architektonicznym na pewno bardzo ciekawie wygląda Warszawa Ochota. Patrząc na kształt paraboloidy hiperbolicznej należy sobie zdać sprawę, że konstrukcja wymagała ogromnej pracy inżynierskiej, a dostęp do rozwiązań był znacznie mniejszy niż jest to obecnie. Z drugiej strony mamy stację Warszawa Powiśle, która prezentuje bardzo ciekawe rozwiązanie w postaci wiat na peronach rozmieszczonych po całej jej długości. Architekt chciał, by ludzie ustawiali się pod nimi i równomiernie wchodzili do pociągów. Jest też Warszawa Centralna i jej monumentalizm oraz precyzja wykonania oraz Śródmieście, które prezentuje niesamowita plastykę wnętrza.

Terminy wycieczek:

Wycieczki odbędą się w dwóch turach w ciągu dnia, w godzinach 10:00 i 12:00.

8, 22 lipca
5, 19 sierpnia
9, 23 września

Przewodnik czekać będzie w hali głównej Dworca Centralnego przy schodach prowadzących na perony. Jego znakiem rozpoznawczym będzie czapka z napisem Warszawa Centralna. Chęć uczestnictwa w wycieczkach można zgłaszać na adres przewodnikdc@pkp.pl. Udział w wydarzeniu jest bezpłatny. Każdy z uczestników wycieczek otrzyma specjalną pamiątkową przypinkę.

Szkolenia dla przewodników:

12 lipca i 13 września o 18:00. Zgłoszenia należy kierować na adres przewodnikdc@pkp.pl (z dopiskiem w tytule maila: „Szkolenie”) do 9 lipca. Szczegóły dotyczące spotkania zostaną podane w liście zwrotnym. Szkolenie jest bezpłatne, a liczba miejsc ograniczona. Decyduje kolejność zgłoszeń.

Co sądzisz? Skomentuj!